Peizazhi politik në Gjermani po ndryshon, me rritjen e mbështetjes për Alternativën për Gjermaninë (AfD) dhe dobësimin e partive tradicionale, veçanërisht CDU-së së kancelarit Friedrich Merz. Në zgjedhjet e 20 shtatorit në Mecklenburg-Pomerania Perëndimore, AfD mori rreth 37% të votave kundrejt rreth 35.5% të Social Demokratëve, ndërsa CDU-ja arriti rreth 5.5% — nivel që, nëse konfirmohet, do të ishte performanca më e dobët e saj në zgjedhje landesh që nga viti 1949. Në Berlin, E Majta doli e para me rreth 24.5%, CDU mori rreth 20% dhe AfD u rrit në gati 16% nga 9.1% më parë.
Këto rezultate vijnë pas zgjedhjeve në Saksoni-Anhalt, ku AfD siguroi 43.8% dhe CDU 17.2%; AfD fitoi 39 nga 83 mandatet dhe iu afrua shumicës absolute. Merz e përshkroi rezultatin në Mecklenburg-Pomerania Perëndimore si një “katastrofë” por tha se nuk do të tërhiqej; tetë kryeministra landesh të CDU-së kanë shprehur mbështetjen për të.
Rritja e AfD-së nuk lidhet vetëm me emigracionin; kostoja e jetesës, çmimet e energjisë dhe karburanteve, pasiguria në tregun e punës dhe vështirësitë e industrisë gjermane kanë dominuar debatin politik. Instituti ekonomiko IW rishikoi në rritje parashikimin për rritjen ekonomike në 2026 në rreth 1.2%, por paralajmëroi për rreziqet: kostot e larta të energjisë, investimet private të kufizuara, humbjet e vendeve të punës dhe inflacionin mbi 2.5% që godasin fuqinë blerëse.
Sektori i automobilave është ndër më të goditurit: Volkswagen po bën ristrukturim të gjerë, Bosch ka planifikuar deri në 13 mijë shkurtime në divizionin e automobilave, dhe Porsche, Mercedes-Benz e BMW përballen me kosto të larta, konkurrencë kineze dhe transformim teknologjik. Në ish-Gjermaninë Lindore ndikimet janë më të theksuara: pasuria neto mesatare familjare në Lindje mbetet rreth gjysma e asaj në Perëndim.
Mbështetja publike e Elon Musk për AfD është një element i rëndësishëm: deklaratat dhe shfaqjet e tij në platformën X gjatë 2024–2025, përfshirë një bisedë me lideren Alice Weidel dhe pjesëmarrje përmes videoje në një tubim, janë përmendur nga partia dhe kandidatë si Ulrich Sigmund. Nuk ka të dhëna që përcaktojnë sa votues janë ndikuar dhe nuk është publikuar ndonjë donacion financiar i dokumentuar. Para 20 shtatorit, sondazhet kombëtare citoheshin me AfD 27–29% dhe CDU 18–20%. AfD vazhdon të qëndrojë jashtë bashkëpunimit me partitë kryesore për shkak të qëndrimeve të saj mbi emigracionin, Rusinë, BE-në dhe euron. Rezultatet e fundit rrisin presionin mbi qeverinë dhe lënë të hapur sesi do të përkthehet mbështetja e AfD-së në sistemin politik gjerman.
