Një pamje e lodhur, zbehje e fytyrës dhe rrathë të errët rreth syve janë bërë virale në rrjetet sociale nën termin “ferritin face”, me influencues që lidhin këto shenja me mungesën e hekurt. Mungesa e hekurit, një nga problemet ushqyese më të përhapura, prek në Shtetet e Bashkuara pothuajse një në tre të rritur, me pjesën më të madhe të rasteve tek gratë. Hekuri është thelbësor për prodhimin e hemoglobinës, ndërsa ferritina është proteina që ruan rezervat e hekurt në organizëm.
Shkaqet përfshijnë humbjen e gjakut, marrjen e pamjaftueshme të ushqimeve të pasura me hekur, probleme në përthithje, shtatzëninë, dializën dhe faktorë të tjerë. Lodhja është një nga shenjat kryesore; mund të shoqërohet me rënie flokësh, dhimbje koke, vështirësi në frymëmarrje, marramendje dhe, në raste të rënda, pica (dëshira për substanca jo-ushqimore). Inflamacioni i gjuhës dhe ndryshimet në thonj mund të paraqiten në forma të avancuara.
Kontrolli i hemoglobinës mund të zbulojë probleme të dukshme, por ky test nuk mat ferritinën dhe mund të mos tregojë mungesën në fazat e hershme. Për këtë arsye ekspertët nënvizojnë rëndësinë e matjes së ferritinës, që mund të identifikojë mungesën para se të zhvillohet anemia. Në përgjithësi, nivel ferritine nën 30 ng/ml konsiderohet tregues i mungesës, megjithëse disa mjekë sugjerojnë të merret në konsideratë edhe vlera nën 50 ng/ml, sidomos te gratë ose personat me simptoma.
Gratë janë veçanërisht të rrezikuara për shkak të humbjeve menstruale; diferenca midis niveleve të hekurit tek gratë dhe burrat nis në pubertet dhe mund të vazhdojë deri në menopauzë. Problemi nuk lidhet gjithmonë me ushqimin: intervenimet bariatrike, infeksioni me H. pylori, përdorimi afatgjatë i ilaçeve për refluksin, sëmundja celiake dhe sëmundjet inflamatore të zorrëve mund të pengojnë përthithjen. Inflamacioni kronik rrit hepcidinin, hormon që bllokon përthithjen e hekurt.
Diagnostika duhet të përfshijë një panel të plotë analizash dhe konsultë me mjekun. Trajtimi varet nga shkalla dhe shkaku: suplementet orale të hekurit janë të zakonshme por mund të shkaktojnë efekte gastrointestinale; nëse nuk ka përmirësim, mund të rekomandohen infuzione intravenoze. Suplementimi pa nevojë mund të çojë në mbipopullim hekuri, veçanërisht te personat me hemokromatozë. Për të rritur marrjen natyrale, rekomandohen mishi dhe produktet e detit (heme-hekuri), si dhe burimet bimore të hekurit të kombinuara me vitaminë C; duhet evituar çaji, kafeja dhe produktet e qumështit për disa orë rreth vakteve të pasura me hekur.
