Në Himarë nuk po vidhet më në heshtje — po bëhet me vulë dhe me firmë. Ajo që po shitet si “zhvillim” është në fakt një grabitje e organizuar e pasurisë publike, një operacion i pastër për t’i kaluar pronat e qytetarëve në duar të një grushti njerëzish të lidhur me pushtetin. Dhe kjo nuk është teori — është një skemë që po ndërtohet hap pas hapi, në dritë të diellit.
Pas emrit të bukur “Himara Invest” fshihet një strukturë që nuk ka asgjë publike përveç emrit. Është krijuar në fund të janarit 2026 nga Këshilli Bashkiak, por mënyra si është ndërtuar tregon qartë që nuk kemi të bëjmë me një instrument zhvillimi, por me një mekanizëm kontrolli. Në krye të kësaj skeme qëndron Vangjel Tavo, i cili ka marrë në dorë çdo hallkë vendimmarrjeje.
Skema është brutale në thjeshtësinë e saj: Tavo firmos krijimin e shoqërisë, Tavo i kalon asaj pronat e bashkisë dhe po Tavo kontrollon vendimet. Pra, një njeri i vetëm krijon, administron dhe vendos për fatin e aseteve publike. Kjo nuk është më qeverisje — është privatizim i pushtetit.
Edhe mënyra si është ngritur kjo shoqëri ngre alarme serioze. Të paktën pesë dokumente mbajnë të njëjtën datë, 23 janar 2026, sikur gjithçka të jetë bërë me urgjencë për të mbyllur skemën sa më shpejt, pa lënë hapësirë për debat apo transparencë. Kur vendime kaq të mëdha merren me këtë ritëm, nuk kemi të bëjmë me efikasitet — kemi të bëjmë me nxitim për të fshehur gjurmët.
Dhe pyetjet janë të thjeshta, por të rënda: kush e kontrollon “Himara Invest”? Ku raporton kjo shoqëri? Kush mban përgjegjësi për pronat publike që po i kalohen? Deri tani, përgjigjja është një: heshtje. Bashkia nuk ka kthyer asnjë përgjigje ndaj kërkesave për informacion. Një mur i plotë mbylljeje përballë interesit publik.
Por ajo që e bën edhe më të rëndë këtë histori është ajo që flitet brenda vetë strukturave vendimmarrëse. Sipas burimeve pranë Këshillit Bashkiak, qëllimi real i kësaj skeme nuk është thjesht administrimi i pronave, por kontrolli i plotë i tyre dhe më pas rishpërndarja tek individë dhe biznese të lidhura me pushtetin.
Plani është i qartë: fillimisht, pronat që janë dhënë me qira merren nën administrim nga “Himara Invest”, me justifikimin e “menaxhimit më të mirë”. Më pas, pas një periudhe një ose dy vjeçare, ato ridhen — por këtë herë jo për ata që i kanë pasur, por për njerëz pranë kryetarit dhe grupeve të interesit. Një zhveshje e butë, pa zhurmë, por me pasoja të mëdha.
Në fazën e dytë, loja bëhet edhe më e rrezikshme. Pronat me konflikte pronësie — që janë të shumta në Himarë — kalojnë fillimisht në duart e kësaj shoqërie. Dhe pasi kalojnë nën kontroll, hapet rruga për t’ua transferuar më pas investitorëve të lidhur me pushtetin, duke anashkaluar rezistencën e komunitetit lokal. Një manovër që shmang përballjen direkte me banorët, por arrin të njëjtin rezultat: humbjen e pronës.
E gjitha kjo po ndodh në një zonë ku plagët e pronësisë janë ende të hapura. Në Himarë, konfliktet për tokën janë të vjetra dhe të dhimbshme. Banorët prej vitesh përplasen nëpër gjykata për tokat e trashëguara, ndërsa shpesh përballen me “pronarë” të rinj që shfaqen papritur me dokumente të dyshimta. Mosbesimi ndaj shtetit është i thellë — dhe me arsye.
Në këtë realitet, krijimi i një strukture që grumbullon edhe më shumë pushtet mbi pronat nuk është zgjidhje — është përshkallëzim i problemit. Sepse kur një zonë me histori konflikti i jepet në dorë një mekanizmi pa transparencë, rezultati nuk është zhvillimi, por shpërthimi i një krize të re.
Ndërkohë, kjo nuk është as rasti i parë që vendimmarrjet e bashkisë ngrenë dyshime. Mjafton të kujtohet tenderi për aktivitetet e sezonit turistik 2025, i dhënë një kompanie që merret me tregtimin e patateve — një precedent që flet vetë për standardin e vendimmarrjes.
Në teori, fuqizimi ekonomik i bashkive dhe përdorimi i aseteve publike është një ide e drejtë. Edhe Edi Rama e ka theksuar shpesh këtë si drejtim strategjik. Por ajo që po ndodh në Himarë nuk ka lidhje me këtë vizion. Këtu kemi një deformim të qëllimshëm të idesë, për ta kthyer në një mjet kontrolli dhe përfitimi për një grup të ngushtë.
Dhe ndërkohë që gjithë kjo skemë avancon, qytetarët mbeten pa përgjigje, pa informacion dhe pa garanci për pronat e tyre. Heshtja e institucioneve nuk është thjesht mungesë komunikimi — është pjesë e problemit.
Sepse kur pushteti nuk jep llogari, kur pronat publike lëvizin pa transparencë dhe kur vendimet merren në një rreth të mbyllur, atëherë nuk kemi më qeverisje vendore. Kemi kapje.
Dhe ajo që po ndodh në Himarë është një provë e pastër e kësaj.
