Shtetet e Bashkuara po vlerësojnë sa përputhen aleatët e NATO-s me politikat e administratës së presidentit Donald Trump përpara se të vendosin se cilat trupa dhe asete ushtarake amerikane të angazhuara për mbrojtjen e Aleancës mund të shkurtohen. Sipas një dokumenti të dërguar vendeve anëtare dhe të parë nga Bloomberg, Uashingtoni u ka dërguar aleatëve një pyetësor për të matur mbështetjen e tyre ndaj politikës së jashtme amerikane.
Pyetjet kërkojnë të dinë nëse vendet kanë “mbështetur publikisht” politikat e SHBA-së, nëse kanë vendosur kufizime për përdorimin e bazave nga forcat amerikane, dhe nëse po shpenzojnë për blerjen e armëve nga kompanitë amerikane të mbrojtjes. Dokumenti pyet gjithashtu nëse vendet kanë kundërshtuar publikisht rregulloret që favorizojnë firmat vendase, si politikat “Made in Europe”, dhe nëse do të ishin të gatshme të kundërshtonin këto politika. Një tjetër pyetje kërkon të përcaktojë nëse aleatët po tregojnë përputhshmëri me qasjen amerikane “të fortë, të qartë dhe të qetë”, frazë e përdorur nga Sekretari amerikan i Mbrojtjes, Pete Hegseth.
Aleatët evropianë kanë parë nismën si përpjekje të Uashingtonit për të ushtruar presion që vendet t’u rreshtohen politikisht administratës Trump në këmbim të mbështetjes ushtarake. Disa vende kanë shprehur shqetësim se lidhja e garancive të sigurisë me nivelin e përputhshmërisë politike mund të ndryshojë thelbësisht marrëdhëniet transatlantike.
Pyetësori vjen gjatë një rishikimi gjashtëmujor të pranisë ushtarake amerikane në Evropë, i cili pritet të përfundojë deri në dhjetor dhe ka ngritur shqetësime për shkurtime të konsiderueshme. Ndryshimet mund të prekin jo vetëm trupat, por edhe asetet strategjike — bombardues strategjikë, dronë dhe anije luftarake — që Uashingtoni do të përdorte për mbrojtjen e vendeve anëtare. SHBA-ja ka njoftuar tërheqjen e rreth 5,000 trupave nga Gjermania dhe planifikon zhvendosje të tjera pa zëvendësim.
Dokumenti është shpërndarë te delegacionet në Uashington dhe më pas në selinë e NATO-s në Bruksel; zyrtarët amerikanë do të takohen me aleatët në Bruksel për të diskutuar rishikimin. Një zyrtar i NATO-s konfirmoi bashkëpunimin në rishikim, ndërsa Departamenti i Mbrojtjes nuk komentoi përmbajtjen e dokumentit. Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, e cilësoi rishikimin si një proces logjik dhe pozitiv, duke thënë se e afron NATO-n. Nëse Uashingtoni lidh praninë ushtarake me përputhshmërinë politike, vendimi pritet të nxjerrë debat mbi të ardhmen e marrëdhënieve transatlantike dhe rolin e SHBA-së në mbrojtjen e Evropës.
