Administrata Doganore Shqiptare ka nxjerrë një manual të ri për vlerësimin e automjeteve gjatë zhdoganimit, i publikuar më 18 shtator 2026, që sjell ndryshime në mënyrën e përcaktimit të vlerës së makinave të përdorura. Manuali parashikon përdorimin e çmimeve reale të publikuara online në burime dhe buletine të specializuara kur nuk mund të zbatohet metoda e transaksionit ose metodat e tjera të parashikuara në Kodin Doganor.
Rregullat e reja zbatohen për automjetet e prodhuara gjatë 10 viteve të fundit dhe aktivizohen vetëm në rastet kur nuk plotësohen kushtet për vlerësimin sipas metodave të parashikuara nga kodi. Në rendin e metodave të përdorura, referimi te çmimet e publikuara online nuk është metoda e parë; ato do të aplikohen vetëm si alternativë kur nuk mund të zbatohet asnjëra nga metodat kryesore, sipas një renditjeje të përcaktuar nga 1 deri në 5. Manuali përcakton edhe adresat e burimeve online dhe buletineve të specializuara që do të merren në konsideratë në këto raste.
Një ndryshim thelbësor i manualit është përfshirja e kilometrave të përshkruara nga automjeti deri në momentin e zhdoganimit midis elementeve të vlerësimit. Përveç të dhënave teknike që janë marrë parasysh edhe më parë — si marka, viti i prodhimit, cilindratë dhe lloji i karburantit — në vlerësim do të merren parasysh edhe kilometrat, me qëllim përcaktimin e një vlere më të përafërt me gjendjen reale të automjetit. Administrata thekson se dy makina me të njëjtën markë, vit prodhimi, cilindratë dhe lloj karburanti mund të kenë vlera të ndryshme në varësi të kilometrave të përshkuara.
Manuali nuk ndryshon mënyrën e vlerësimit për automjetet e prodhuara më shumë se 10 vjet më parë; për këto mjete vazhdojnë të zbatohen rregullat ekzistuese. Në praktikë, ndryshimi synon që, kur nuk mund të përdoren metodat e tjera, detyrimet doganore të përcaktohen duke marrë parasysh më shumë karakteristika konkrete të automjetit, në mënyrë që vlera e përdorur për zhdoganim të pasqyrojë sa më saktë gjendjen dhe karakteristikat në momentin e importit. Administrata e paraqet këtë ndryshim si një hap drejt një vlerësimi më të standardizuar dhe të mbështetur në të dhëna reale.
