Ish-Uzina e Superfosfatit në Laç mbetet një problem i hapur mjedisor dhe sigurie, me mbetje të rrezikshme të lëna pa trajtim në territorin e saj. Raporti i Vlerësimit Strategjik Mjedisor i Bashkisë Kurbin pranon ndikimin negativ të uzinës dhe paralajmëron se një stok mbetjesh mund të çlirojë arsenik dhe bakër në ujërat nëntokësore, duke rrezikuar burimet e ujit të pijshëm. Raporti kombëtar i Agjencisë Kombëtare të Mjedisit për 2025 e klasifikon zonën si me përqendrim të lartë të kimikateve dhe metaleve të rënda.
Uzina ka funksionuar nga 1967 deri në fillim të viteve 2000, duke përdorur fosfat kalciumi për prodhimin e plehrave kimike. Aktualisht ajo është jashtë funksionit; përpjekjet për privatizim kanë sjellë vetëm shitje të pjesshme të aseteve. Në territor ndodhen rreth 300 mijë ton mbetje të pasura me hekur, të shpërndara në sipërfaqe prej 38 hektarësh.
Megjithëse dokumentacioni zyrtar tregon se territori ruhet, në terren situata është tjetër: godinat janë të rrënuara dhe hyrja është e lehtë për këdo. Emisioni Fiks Fare trajtoi çështjen në 2012, kur individë hynin për të marrë dhe shitur skrap; pas kronikës Ministria e Ekonomisë hoqi nga detyra rojet përgjegjëse, por 14 vjet më vonë degradoi vazhdon.
Ish-magazinieri Shkëlqim Lama thotë se paguhen persona për ruajtjen, përfshirë një drejtor, por askush nuk qëndron realisht në objekt dhe këto fonde mund të përdoren ndryshe. Ai përmend se në vitet e fundit persona kanë humbur jetën duke kërkuar skrap në rrënoja. Fiksi kontaktoi edhe me ish-rojen Ylli Lama, i cili punoi deri në 2024 dhe u largua për shkak të mosmarrjes së pagave; ai ndodhet në procese gjyqësore për pagat e prapambetura. Nipi i tij, Geraldo Lama, që figuron si roje, pranoi se nuk ka marrë pagë prej kohësh dhe paguhen vetëm sigurimet shoqërore; ai kalon herë pas here pranë objektit, por nuk qëndron aty për mungesë kushtesh minimale.
Drejtori i shoqërisë konfirmon se aktualisht ka vetëm dy roje dhe një drejtor, të papaguar prej vitesh, dhe se ndërmarrja që nga 2016 funksionon si shoqëri aksionare me të drejtë vetëfinancimi përmes shitjes së aseteve, por interes për blerje nuk ka pasur. Ministria e Ekonomisë ka vendosur mbylljen e pesë shoqërive aksionare shtetërore dhe pritet që detyrimet ndaj stafit të shlyhen përmes shitjes së aseteve. Ndërkohë, uzina mbetet e braktisur, e pambrojtur dhe një rrezik i vazhdueshëm për mjedisin dhe sigurinë publike.
