Të dhënat e policisë tregojnë se në shkurt 2023 u hoqën nga rrugët 528 kamera për një periudhë njëmujore. Operacioni u konsiderua i suksesshëm nga autoritetet, por sipas tekstit historikisht kamerat e kontrolluara nga krimi i organizuar nuk u larguan dhe shpesh ata kanë pasur akses edhe në kamerat e institucioneve. Nga përpjekjet për të “pastruar” syrit e krimit, debati është kthyer te shtrirja e syve të institucioneve ligjzbatuese mbi territor.
Qeveria prezantoi me pompozitet projektin “Smart City”, i cili synon rritjen e sigurisë kryesisht në qytete, rrugë dhe shkolla. Sipas përshkrimit, shtrirja e kamerave të quajtura inteligjente pritet të ndihmojë në parandalimin e ngjarjeve kriminale dhe në zbulueshmërinë e tyre. Efektet e drejtpërdrejta dhe nëse projekti do të përmbushë pritshmëritë e qeverisë mbeten të pasqaruara, ndërsa ai ka nxitur debate publike, kundërshti të mëdha dhe mbështetje nga disa palë.
Avokati Redi Ramaj shprehet i kundërm në parim, duke argumentuar: “Duke parë vendin se ku do të zbatohet projekti, jam në parim kundër, sepse historia ka treguar se në projekte madhore si Smart City, ku flitet për të drejtat dhe liritë e individëve, zbatueshmëria dhe problematikat janë të mëdha, prandaj jam në parim kundër.” Eksperti i sigurisë Faik Basha thekson nevojën për rritje të sigurisë: “Sot, me zhvillimin e kriminalitetit dhe rritjen e trafikut dhe konfliktet në ambientet publike dhe në shkolla, vitet e fundit janë konstatuar me dhjetëra arrestime të grupeve që veprojnë jashtë shkollave, që i kanë shfrytëzuar adoleshentët për shitës dhe shpërndarës lëndësh narkotike. Të gjitha këto kanë lindur nevojën për të rritur nivelin e sigurisë”. Avokati Edmond Petraj shprehu rezervën: “Me këtë vend po bëhet një eksperiment”.
Koncepti “Smart City” nuk është i ri për Shqipërinë; një projekt i tillë ishte parashikuar për Bashkinë e Tiranës që nga viti 2019, me synimin e reformimit të shërbimeve dhe digjitalizimit për të përmirësuar trafikun dhe shërbimet publike. Një anëtar i grupit të punës, eksperti i ekonomisë Ergis Sefa, thotë se ideja fillestare e Tiranës nuk përputhet me atë që po promovohet sot: “Kam qenë pjesë e grupit të punës për projektin Tirana Smart City… ishte që të ndërtonim një infrastrukturë smart, që të digjitalizonim shërbimet, që të ndikonte te trafiku e të gjitha me radhë, jo për atë që po diskutohet sot.” Sefa shpjegon se projekti për Tiranën nuk u zbatua për shkak të faktorëve të pashmangshëm, dhe se pandemia e vitit 2020 ndaloi punën për ta çuar përpara: “Në dijeninë time, projekti nuk u vendos në jetë, pasi erdhi periudha e pandemisë që ndaloi gjithçka dhe na ndaloi edhe ne të vazhdonim të punonim për ta çuar përpara.”
