Gjyqtari i Gjykatës së Posaçme të Apelit për Korrupsionin dhe Krimin e Organizuar, Florjan Kalaja, në botimin e tij të ri bën një studim mbi institutin e bashkëpunëtorit të drejtësisë, duke argumentuar se nëse ai ka “gojën e lirë” mund të përfshijë në zinxhir gjithë bashkëpunëtorët e tij. Si magjistrat që trajton raste korrupsioni të zyrtarëve të lartë, Kalaja analizon katër ligjet kryesore që përcaktojnë statusin e bashkëpunëtorit të drejtësisë dhe konstatoi mungesë koherence midis tyre.
Ai vë në dukje se kriteret e parashikuara në Kodin Penal, përfshirë dy dispozitat aktuale (njëra e shtuar në fund të janarit 2026), nuk përputhen me parashikimet e Kodit të Procedurës Penale. Më tej, Kalaja nënvizon mos-përputhshmërinë me ligjin për mbrojtjen e posaçme dhe ligjin e vitit 2020 që trajton të dënuarit dhe të paraburgosurit, kur përcaktohet se kush përmbush kushtet për t’u konsideruar bashkëpunëtor i drejtësisë dhe si duhet të vuajë dënimin.
Në libër ai ndalet në mënyrën e individualizimit të përgjegjësisë penale të bashkëpunëtorit të drejtësisë, procedurat për ofrimin e marrëveshjeve dhe zhvillimin e këtij procesi në të gjitha fazat e procedimit penal. Juristët kanë vlerësuar punimin si voluminoz dhe kontribues për debatin juridik, duke vlerësuar arsyetimet dhe këndvështrimet e autorit mbi interpretimin e ligjit dhe nevojën për ndryshime apo plotësime të mundshme në të ardhmen.
Ardian Dvorani e sheh si pjesë stimuluse për debat, ndërsa Dorina Hoxha, dekane e Fakultetit të Drejtësisë, vlerëson se studimi përfshin teorinë dhe praktikën gjyqësore dhe analizon saktë problematikat mbi bashkëpunëtorin e drejtësisë. Juristët thonë se libri mund t’u shërbejë ligjvënësve dhe studentëve të drejtësisë.
Autori ia dedikon veprën mikut të tij, gjyqtarit Astrit Kalaja, i cili u vra në sallën e gjyqit në tetor të vitit të kaluar, dhe shpreh shpresën që Këshilli i Lartë Gjyqësor dhe organet shtetërore kompetente t’i japin statusin e duhur magjistratit të vrarë në krye të detyrës. Libri, i nxitur nga një rast konkret dhe përfunduar pas tre vitesh pune, analizon gjithashtu Kodin e Ri Penal dhe përmban sugjerime dhe kritika të autorit.
