Më shumë se dy të tretat e të rinjve në Europë kanë përjetuar të paktën një përvojë negative gjatë fëmijërisë së tyre. Këto përvoja përfshijnë dhunë në familje, abuzim emocional, ndarje të prindërve dhe edhe humbje të njërit prind. Një raport i Organizatës Botërore të Shëndetësisë, i mbështetur nga një studim që përfshiu rreth 26 mijë persona të moshës 18–30 vjeç të anketuar nga nëntori 2025 deri në janar 2026, thekson lidhjen mes përvojave të vështira në fëmijëri dhe rritjes së rrezikut për probleme të shëndetit mendor dhe vështirësi socio-ekonomike më vonë në jetë.
Gjetjet tregojnë se përvojat negative në fëmijëri nuk ishin të kufizuara vetëm te shfaqja e problemeve të shëndetit mendor, por shoqëroheshin edhe me vështirësi në kryerjen e aktiviteteve të përditshme dhe me një cilësi më të ulët të jetës. Studimi evidenton gjithashtu se të rinjtë që përballuan probleme të shëndetit mendor shpesh nuk kanë pasur akses në mbështetje profesionale të shëndetit mendor gjatë kohës kur ishin në nevojë.
Ekspertët paralajmërojnë se pa masa parandaluese dhe ndërhyrje të hershme, pasojat e përvojave negative gjatë fëmijërisë mund të përsëriten brez pas brezi. Për këtë arsye, Organizata Botërore e Shëndetësisë u bën thirrje qeverive të përqendrohen në krijimin e kushteve të përshtatshme për shëndetin mendor të fëmijëve, me qëllim parandalimin e përhapjes së problemeve të shëndetit mendor në shoqëri në të ardhmen.
Në nivel kombëtar, statistikat për Shqipërinë tregojnë se rreth 1 në çdo 7 persona vuan nga probleme të shëndetit mendor. Sipas të dhënave të përmendura, pjesa më e madhe e këtyre personave nuk marrin trajtim apo nuk ndiqen nga psikologu. Raporti dhe studimi nënvizojnë domosdoshmërinë e aksesit në shërbime të shëndetit mendor dhe të masave për mbrojtjen dhe mbështetjen e fëmijëve për të reduktuar ndikimet afatgjata sociale dhe shëndetësore.
