Thirrja për ndihmë drejtpërdrejt në Top Channel nga një gomone më 9 janar 2004 rikthen njërën prej dramave më të mëdha të Shqipërisë pas viteve ’90. Në 35-vjetorin e eksodit shqiptar, historia u rikthye buzë detit në “Rrënjët” në Durrës, ku vepra “Hartë memece për të mbyturit” e Arian Leka u përshtat si një shfaqje artistike dokumentare nën regjinë e Driada Dervishit. Shfaqja synon të kujtojë jetët e humbura, fatet pa përgjigje dhe plagën e mijëra shqiptarëve që u nisën natën me gomone drejt Italisë në kërkim të një jete më të mirë.
Përmes kombinimit të poezisë, rrëfimit, raportimit dhe interpretimit skenik, vepra ngrit pyetje që vazhdojnë të mbeten pa përgjigje: “Pse ikëm atëherë dhe pse vazhdojmë të ikim?” Ajo trajton pamjen njerëzore pas eksodit, duke nxjerrë në pah storiet e shpresës dhe tragjedisë që shoqëruan largimet masive. Për herë të parë, drama detare përbashkoi në skenë aktorë profesionistë, anëtarë të Klubit të Librit, gazetarë dhe pjesëmarrës nga grupmosha të ndryshme, duke krijuar një mozaik të zërave dhe përvojave të ndryshme.
E përkthyer në 12 gjuhë dhe interpretuar në disa qytete evropiane, “Hartë memece për të mbyturit” pozicionohet si një formë proteste kundër harresës. Përmes turneut dhe përhapjes gjuhësore, vepra synon t’i rikthejë kujtesës publike ngjarjet e eksodit dhe të nxisë reflektim mbi vazhdimësinë e emigrimit. Teksti përmend se Mesdheu vazhdon të jetë skenë e dramave të reja të emigracionit, duke vendosur në vijë lidhjen mes të shkuarës së eksodit shqiptar dhe situatave migratore të sotme.
Mes kujtimeve dhe interpretimeve skenike, shfaqja rikujton se pas çdo gomoneje që largohej nga brigjet shqiptare fshihen shumë histori njerëzore: shpresë, dëshirë për të mos vuajtur, por edhe tragjedi. Përmes artit dhe dokumentarit dramatik, projekti kërkon që ato jetë dhe ato histori të mos bien në harresë.
