Të dhënat nga Prokuroria e Përgjithshme tregojnë se nga viti 2014 deri në 2024 janë regjistruar 503 procedime penale për neglizhencë në mjekim. Këto raste janë të lidhura ngushtë me mungesën e dokumenteve standarde për mjekët, që ndihmojnë në përmbushjen e detyrave të tyre. Mjekët shpesh përballen me akuzat penale, edhe kur veprojnë sipas udhëzimeve nga shoqatat ndërkombëtare.
Qamil Dika, pedagog i organizimit shëndetësor, ka theksuar se mungesa e protokolleve ka kontribuar në rritjen e rasteve fatale gjatë trajtimit të pacientëve. Pavarësisht se mjekët mund të bëjnë më të mirën e tyre, ky mungesë përgjegjësish është e dëmshme për ata. Një aspekt tjetër është se konfliktet midis mjekëve dhe pacientëve janë bërë më të shpeshta, pasi pacientët shpesh mendojnë se problemi është te mjeku, jo te institucioni shëndetësor.
Kjo situatë është e përkeqësuar nga buxheti i ulët për shëndetësinë, i cili për vitin 2026 planifikohet të arrijë 109 miliardë lekë, që përfaqëson vetëm 3.9% të Prodhimit të Brendshëm Bruto. Ekspertët, si Ilir Alimehmeti, zv/dekan në Fakultetin e Mjekësisë, theksojnë se kjo nënfinancim ka shkaktuar një rënie të cilësisë së shërbimeve shëndetësore, duke detyruar qytetarët të kërkojnë shërbime në vende fqinje si Kosova.
Alimehmeti nënvizon se shumë pacientë nga Shqipëria po preferojnë trajtimet në Kosovë, duke përmendur se vetëm në tre muajt e parë të këtij viti, 1,300 pacientë shqiptarë morën shërbim në Gjakovë. Situata paraqet një regres të dukshëm në sistemin shëndetësor shqiptar.
Shkaku kryesor i këtyre problemeve është keqmenaxhimi dhe orientimi i fondeve drejt sektorit privat. Edi Tushe, mjek neonatolog, thekson rëndësinë e protokolleve për sigurinë e pacientit dhe mbrojtjen mjeko-ligjore të stafit shëndetësor. Ai citon raste ku mosndjekja e protokolleve mund të çojë në pasoja fatale për pacientët dhe probleme ligjore për mjekët.
Në përfundim, mungesa e protokolleve standarde kompromenton jo vetëm shëndetin e pacientëve, por edhe integritetin profesional të mjekëve, duke kërkuar një bashkëpunim më të fortë midis institucioneve shëndetësore dhe politikbërësve për të përmirësuar kushte dhe standartet e shërbimeve shëndetësore në Shqipëri.
