Në një takim në Departamentin e Shtetit të SHBA-së, udhëheqja e Këshillit Shqiptaro-Amerikan për Marrëdhënie (AARC) ngriti shqetësime serioze për gjendjen kritike në Maqedoninë e Veriut gjatë bisedimeve me zyrtarin David M. Maher, përgjegjës për çështjet e këtij vendi në administratën amerikane. Takimi u zhvillua ndërsa tensionet janë rritur, dhe protestat e studentëve të drejtësisë nxorrën në pah, sipas AARC-së, një krizë më të thellë: erozionin e vazhdueshëm të të drejtave gjuhësore të shqiptarëve dhe cenimin sistematik të frymës së Marrëveshjes së Ohrit.
AARC paralajmëroi se debati publik në Shkup po mbahet qëllimisht i kufizuar në labirinte teknike dhe semantike — dispozitat e ligjit të gjuhëve, opinionet e Komisionit të Venecias, mekanizmi i Balancuesit, çështjet e zbatimit dhe propozimet për ndryshime legjislative — ndërkohë që çështja thelbësore shmanget me vetëdije nga strukturat politike maqedonase. Këshilli theksoi se Marrëveshja e Ohrit nuk ishte thjesht një dokument juridik, por “një pajtim historik midis dy popujve që vendosën të ndërtonin një shtet të përbashkët si bashkëthemelues të barabartë,” dhe se “sot, ajo frymë është nën sulm të drejtpërdrejtë”.
AARC ngriti pyetjen kryesore që, sipas tij, Shkupi po përpiqet ta fshehë pas mjegullës juridike: a janë shqiptarët bashkëthemelues të barabartë në vendin e tyre, apo një popull që thjesht duhet toleruar? Për Këshillin, përgjigjja ndaj kësaj pyetjeje nuk është çështje akademike, por testi përfundimtar për të ardhmen e Maqedonisë së Veriut. Tendencat e fundit — nga rezistenca institucionale ndaj zbatimit të ligjit të gjuhëve deri te retorika gjithnjë e më e ashpër antishqiptare — tregojnë, sipas AARC-së, se ky test po dështohet.
Përfaqësuesit e AARC-së paralajmëruan se “nëse fryma e Ohrit zëvendësohet nga logjika e tolerimit, atëherë vendi po largohet nga trajektorja e tij euroatlantike, jo drejt saj,” dhe vunë theksin te nevoja për garanci konkrete, jo premtime, që statusi i shqiptarëve si bashkëthemelues i shtetit të mos bëhet më objekt negociatash politike në Shkup. Takimi vjen ndërsa Uashingtoni pritet të rrisë vëmendjen ndaj Ballkanit Perëndimor.
