Një studim i udhëhequr nga gjeofizikania Sunyoung Park nga Universiteti i Çikagos zbulon një fenomen sizmik të panjohur që ndodhi gjatë tërmetit shkatërrues të Japonisë më 11 mars 2011. Studiuesit konstatuan se thuajse e gjithë Japonia u zhvendos në mënyrë të përhershme drejt lindjes rreth 15 minuta pas tërmetit me magnitudë 9.0. Fillimisht, një zhvendosje prej vetëm 5–6 milimetrash u interpretua si gabim i të dhënave GPS, por analiza të mëvonshme treguan se bëhej fjalë për një efekt real sizmik.
Hulumtimi tregon se valët e fuqishme sizmike udhëtuan deri në bërthamën e Tokës dhe u rikthyen drejt sipërfaqes, duke shkaktuar një lëvizje të njëkohshme në një zonë shumë të madhe që shtrihej nga Hokkaido deri në Kyushu, mbi 1,800 milje gjatësi. Deri më tani njiheshin valët që arrijnë në bërthamë, por besohej se energjia e tyre shpërndahej përpara se të rikthehej në koren tokësore; zbulimi tregon se kjo energji mund të rikthehet dhe të shkaktojë lëvizje të matshme në sipërfaqe.
Gjeofizikani Goran Ekström theksoi se tërmeti i vitit 2011 kishte zhvendosur ishullin Honshu me rreth 20 centimetra drejt lindjes, ndërsa fenomeni i sapozbuluar, megjithëse me zhvendosje më të vogël, u shtri në një sipërfaqe shumë më të madhe dhe çliroi një sasi energjie të krahasueshme me një tërmet me magnitudë 7.5. Sipas studiuesve, ky lloj fenomeni përbën një rrezik sizmik që deri tani nuk ishte marrë në konsideratë.
Ndryshe nga lëkundjet pasuese tradicionale, valët që udhëtojnë deri në bërthamën e Tokës dhe rikthehen mund të parashikohen, pasi procesi zgjat afërsisht 15 minuta, sipas autorëve të studimit. Ekspertët vlerësojnë se zbulimi mund të ndihmojë në kuptimin më të mirë të sjelljes së pllakave tektonike dhe në përmirësimin e sistemeve të monitorimit sizmik në të ardhmen. “Ne ende nuk e kuptojmë plotësisht se si funksionojnë thyerjet tektonike dhe këto vëzhgime na japin një pjesë tjetër të rëndësishme të enigmës”, tha gjeofizikania Amanda Thomas nga Universiteti i Kalifornisë.
Tërmeti i marsit 2011 mbetet më i fuqishmi në historinë e Japonisë; ai shkaktoi cunamin katastrofik dhe krizën bërthamore në Fukushima, duke marrë jetën e rreth 20,000 personave.
