Nëse ka një institucion që duhet të shpjegojë para qytetarëve se si po shpenzohen milionat e taksave të tyre, ai është Bashkia Himarë. Dhe kur një pas një dalin tendera me vlera të mëdha, me konkurrencë të kufizuar dhe me oferta që afrohen pothuajse në mënyrë perfekte me fondin limit, dyshimet janë të pashmangshme.
Rasti më i fundit është tenderi “Projekte zbatimi, shërbim projektimi”, me një fond limit prej mbi 20.8 milionë lekësh pa TVSH. Në garë u paraqitën vetëm dy operatorë ekonomikë, ndërsa fituesi u shpall me një ofertë prej 19.48 milionë lekësh, shumë pranë fondit limit të përcaktuar nga autoriteti kontraktor.
Kjo ngre disa pyetje themelore. Pse një tender me vlerë kaq të lartë nuk arriti të tërheqë më shumë konkurrentë? A ishin kriteret të hartuara në mënyrë që të garantonin konkurrencë reale? A është bërë një analizë e tregut përpara se të përcaktohej fondi limit? Dhe mbi të gjitha, a ka marrë Bashkia Himarë vlerën më të mirë të mundshme për paratë e qytetarëve?
Kur diferenca mes ofertës fituese dhe fondit limit është minimale, ndërsa numri i konkurrentëve mbetet i ulët, lind nevoja për verifikim të thelluar. Jo sepse kjo provon automatikisht shkelje, por sepse është pikërisht detyra e institucioneve të kontrollit të sigurohen që fondet publike nuk po përdoren në mënyrë të padrejtë ose të favorizuar.
SPAK nuk duhet të presë vetëm denoncime penale. Kur krijohet një seri procedurash që ngjallin dyshime mbi konkurrencën, transparencën dhe eficiencën e përdorimit të parave publike, është në interes të publikut që të kryhen verifikime të plota mbi mënyrën e administrimit të tenderave.
Qytetarët e Himarës kanë të drejtë të dinë nëse miliona lekë po përdoren për nevoja reale të komunitetit apo nëse pas kontratave të majme fshihen mekanizma që kufizojnë konkurrencën dhe favorizojnë interesa të caktuara.
Në fund të fundit, hetimi nuk është dënim. Hetimi është transparencë. Dhe nëse gjithçka është bërë sipas ligjit, atëherë një verifikim nga SPAK do të shërbente për të larguar çdo dyshim. Por nëse pas këtyre tenderave fshihen shkelje, atëherë qytetarët meritojnë të dinë të vërtetën dhe përgjegjësit duhet të mbajnë përgjegjësi.
Milionat e buxhetit publik nuk janë pronë e asnjë kryetari bashkie. Ato janë para të qytetarëve dhe duhet të trajtohen me llogaridhënie të plotë.
