Monitor publikoi një të dhënë tjetër nga Censi i fundit, sipas së cilës 170 mijë banesa në të gjithë vendin janë bosh. Shifra është sa 40% e të gjithë banesave në Shqipëri, që numërohen të jenë në total rreth 431 mijë.
Të dhënat ndihmojnë për të kuptuar në ç’masë kanë emigruar qindra mijëra familje, por hedhin dritë edhe për industrinë e ndërtimit që njeh vetëm rritjem, pavarësisht tkurrjes së popullsisë. Edhe një herë tjetër, statistikat zbulojnë se investimet në ndërtim i dedikohen kryesisht parave të pista që vijnë nga jashtë.
Deri më tani ishte raportuar se 40 mijë apartamente bosh ishin vetëm në Tiranë. Informacioni ishte marrë nga OSHEE për banesat, që kishin një kontratë, por nuk paguanin energji elektrike.
Nga të dhënat e para të Censit u mësua se 419 mijë shqiptarë kanë braktisur vendin në 10 vjet vitet e fundit.
Sipas këtyre rezultateve në Shqipëri banojnë gjithsej 2 milion e 402 mijë e 113 banorë.
Qeverisja, nga tallja te propaganda dhe ligjet izolacioniste
Të dhënat që dëshmojnë largimin e thuajse gjysëm milioni shqiptarëve në 10 vitet e fundit nuk janë komentuar nga kryeministri Rama. Megjithatë qeveria është detyruar ta njohë fenomenin që po gërryen ekonominë nëpërmjet ikjes së profesionistëve dhe me mungesën e krahut të punës.
Në vitet e para të pushtetit, Rama mburrej para biznesmenëve italianë se në vendin tonë, sindikatat nuk ekzistonin.
Disa vite më vonë, kur qindra mijëra shqiptarë mbushën kampet e azilkërkuesve në Gjermani, Francë, Holandë etj, kryeministri propozoi që biznesmenët të importonin puntorë të huaj.
Emblematike është këshilla që i dha pronarit të një fasonerie në Shkodër, që i ankohej për mungesën e punëtorëve.
“7 ditë është procedura për të marrë punëtorë të huaj. Me këtë pagë që ke ti këtu i ke të sigurt punëtorët e huajt nga Bangladeshi nga Afganistani, nga India. I ke pronto, nuk dinë as shqip dhe nuk merren me thashetheme. Sa të fillojnë me mësu shqip, fillo ndërroi se i futet krimbi, jo politika, jo demokracia jo më the të thashë”, e këshillonte biznesmenin në mars të 2021.
Deklarata u bë në prag të fushatës së zgjedhjeve, kur Rama mori një mandat tjetër qeverisjeje.
Në vitin 2023, u duk sikur pati një përpjekje për ta pranuar realitetin. Në takim me biznesmenët kërkoi rritjen e pagave për punëtorët në mënyrë që të ndalej largimi jashtë vendit.
“Forcat e punë s’po fillojnë të mungojnë tani,- u fliste biznesmenëve. E kemi dëgjuar prej kohësh “Kemi vende pune, po s’kemi specialistë”. Po tani është “Kemi vende pune, po s’kemi as punëtorë”. Kjo kërkon një reagim të shpejtë, duke nis nga paga”, shprehej ai.
Kryeministri tenton zbutjen e pabarazisë që në Shqipëri ka kapur skajet. Në njërën anë pronarëte pasur, të ushqyer me licenca dhe të ndihmuar nga taksa favorizuese. Në anën tjetër puntorë me paga të ulta, që shpesh detyrohën të punojnë me orë të gjata jashtë orarit dhe pa pushime të paguara.
Por pabarazia në ekonomi nuk është arsyeja e vetme që qindra mijëra familje largohen jashtë.
Korrupsioni, shëndetësia, arsimi dhe niveli i kriminalitetit renditen ndër fenomenet më shqetësuese. Edhe vendet e tjera të rajonit kanë probleme të ngjashme, por sondazhi i përvitshëm i Barometrit të Ballkanit dëshmon rregullisht, që thuajse gjysma e familjeve shqiptare duan të largohen nga vendi.
Kur fjalët dhe propaganda nuk pinë më ujë, qeveria tentoi ta pengojnë ikjen jashtë vendit me ligj. E provoi këtë me studentët e mjekësisë, që me përfundimin e studimeve synojnë të largohen jashtë. Sipas ligjit që propozoi qeveria, pas mbarimit të studimeve, diploma jepej me kusht që mjekët e rinj të punonin disa vite në Shqipëri.
“Nuk ndryshon asgjë në thelb për të drejtën e ushtrimit të profesionit sepse ajo bëhet menjëherë pasi mbaron studimet, por këtu. Për këtë paguan populli taksa”, shprehej Rama në atë kohë.
Por ligji nuk zgjati shumë. Dëshira e studentëve të mjekësisë për të mos jetuar në Shqipërisë ishte aq e fortë sa ata dolën në protesta dhe ankimuan ligjin në gjykatë. Kushtetuesja u dha të drejtë.
Ndërkohë, ditët e fundit, vazhdojnë të jepen leje për ngritjen e kullave të reja në Tiranë, deri në 100 kate të larta. Apartamentet shiten zakonisht, që kur godina është në themelet e saj. Por se kush do të jetojë në to, mbetet për t’u parë.
