Shqipëria po përballet me kritika të rënda ndërkombëtare për mënyrën se si implementon masat e paraburgimit, të cilat janë shpesh të zgjatura dhe përdoren gjerësisht, duke e renditur vendin shumë lart për nga nivelet e tij krahasuar me mesataren e Bashkimit Europian. Sipas Këshillit të Evropës, kjo situatë ngre shqetësime serioze për respektimin e të drejtave të njeriut dhe funksionimin e shtetit të së drejtës.
Gianluca Esposito, Drejtor i Përgjithshëm i të Drejtave të Njeriut dhe Sundimit të Ligjit i Këshillit të Evropës, theksoi se situata ka shkaktuar shqetësime të arsyeshme, sipas një raporti nga Komiteti për Parandalimin e Torturës (CPT). Në dhjetor të vitit 2025, popullsia e burgjeve në Shqipëri numëronte 4,578 të burgosur, prej të cilëve 58% ishin në paraburgim. Sipas Espositos, shkalla e paraburgimit në Shqipëri është 94.6 persona për 100,000 banorë, katër deri në pesë herë më shumë se mesatarja e BE-së.
Raporti i CPT-së tregon se Shqipëria ka normat më të larta të burgosjes brenda Këshillit të Evropës, dhe përdorimi i rritur i paraburgimit ka kontribuar në mbipopullimin e disa qendrave të paraburgimit. Esposito përmendi gjithashtu se koha mesatare e qëndrimit në paraburgim është 253 ditë, pra rreth 8.4 muaj, çka paraqet një shqetësim të mëtejshëm. Ai nënvizoi se kjo kohëzgjatje e tepërt dhe mungesa e arsyeshmërive gjyqësore janë evidentuar nga Gjykata Evropiane e të Drejtave të Njeriut në disa raste të ndryshme.
Esposito sugjeroi se reduktimi i mbipopullimit nuk duhet të mbështetet vetëm në ndërtimin e burgjeve të reja, por duhet të përfshijë kufizimin e përdorimit dhe kohëzgjatjes së paraburgimit, si dhe zgjerimin e alternativave. Ai po ashtu theksoi se praktikë gjyqësore dhe kultura ligjore janë faktorë të vendimtarë për këtë situatë, duke e cilësuar përdorimin e tepërt të paraburgimit si një problem kryesor.
Këshilli i Evropës është duke mbështetur Shqipërinë përmes një projekti që synon përmirësimin e legjislacionit dhe praktikës gjyqësore, bazuar në gjetjet e CPT-së. Esposito beson se autoritetet shqiptare do të ndërmarrin hapa për të adresuar këto çështje, duke u mbështetur në praktikat më të mira nga vendet e tjera evropiane.
