Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Mali i Zi kanë nisur negociatat për një marrëveshje dypalëshe me fokus në forcimin e lidhjeve tregtare, investuese dhe ekonomike. Ambasada amerikane në Podgoricë e konfirmoi këtë iniciativë më 10 dhjetor, duke theksuar rëndësinë e Dialogut Ekonomik SHBA-Mali i Zi 2025. Qëllimi kryesor është të rriten investimet amerikane dhe të krijohen vende të reja pune, duke forcuar gjithashtu rolin e Malit të Zi si aleat i NATO-s dhe duke hapur mundësi për prosperitet në rajon.
Në katër muajt e fundit, Mali i Zi ka nënshkruar disa marrëveshje ndërshtetërore me vende si Franca, Hungaria dhe Emiratet e Bashkuara Arabe, të cilat lejojnë përzgjedhjen e kontraktorëve pa tendera publikë. Marko Soshiq nga Instituti Alternativa shpjegoi se kjo praktikë është për shkak të detyrimeve që i kërkohen Malit të Zi për harmonizimin e marrëveshjeve me rregullat e Bashkimit Evropian, në kuadër të procesit të anëtarësimit në BE.
Marrëveshjet e fundit prekin sektorë të ndryshëm, përfshirë turizmin, energjinë dhe infrastrukturën. Qeveria malazeze pret që këto partneritete strategjike do të nënkuptojnë zhvillim më të shpejtë dhe do të tërheqin investime duke ulur burokracinë. Megjithatë, ligji për prokurimet publike në Mal të Zi lejon që këto marrëveshje të realizohen jashtë procedurave standarde, një praktikë që ka ngritur shqetësime lidhur me transparencën dhe kontrollin e korrupsionit.
Disa organizata joqeveritare shprehin frikësën se ky sistem mund të minojë procedurat e prokurimit publik. Soshiq theksoi rreziqet e mundshme që vijnë nga përjashtimi nga legjislacioni kombëtar, duke sugjeruar se qeveria po kërkon rrugë të shpejta për investime për shkak të vështirësive në zbatimin e projekteve që e kërkojnë financimin nga BE.
Raporti i fundit i Komisionit Evropian nënvizon rëndësinë e kujdesit në zbatimin e marrëveshjeve, duke theksuar se ato nuk duhet të jenë në kundërshtim me ligjet e BE-së për prokurimet publike. Qeveria e Malit të Zi është e obliguar të njoftojë Komisionin për çdo marrëveshje të tillë ndërkombëtare, duke reflektuar rëndësinë e mbikëqyrjes nga ana e institucioneve evropiane.
