Raporti i katërt i monitorimit të zbatimit të Kartës Evropiane të Vetëqeverisjes Vendore në Shqipëri, i përgatitur nga Kongresi i Autoriteteve Lokale dhe Rajonale i Këshillit të Europës, i kushton një vëmendje të veçantë çështjes së kryetarit të Bashkisë së Tiranës, Erion Veliaj. Hartuesit referohen në vlerësimet e Komisionit të Venecias, sipas të cilave paraburgimi i zgjatur i kryetarëve të bashkive duhet trajtuar me kujdes, pasi mund të vërë në pikëpyetje të drejtat individuale sipas Konventës Europiane të të Drejtave të Njeriut dhe të drejtat e votuesve që i kanë zgjedhur ata.
Raporti përshkruan kronologjinë nga arrestimi i Veliajt deri te përpjekjet për shkarkimin e tij dhe ndërhyrjet gjyqësore. Sipas dokumentit, SPAK arrestoi Veliajn në shkurt 2025 me akuza për korrupsion; ai mbahet në paraburgim që prej asaj kohe. Në shtator 2025, Këshilli Bashkiak i Tiranës votoi shkarkimin e tij për mungesë në vendin e punës mbi tre muaj, qeveria nxori një dekret shkarkimi dhe u caktuan zgjedhje të parakohshme me dekret presidencial. Në nëntor 2025, Gjykata Kushtetuese e riktheu Veliajn në post, duke cilësuar si antikushtetues shkarkimin dhe duke anuluar zgjedhjet e parakohshme; megjithatë në praktikë ai nuk mund të ushtrojë detyrën për shkak të paraburgimit.
Raportuesit shmangin komentimin e procedimeve penale në vazhdim si jashtë fushëveprimit të raportit, por vënë në dukje se Shqipëria renditet ndër vendet me nivele të larta paraburgimi dhe me kohëzgjatje mesatare relativisht të gjatë të këtij masa. Dokumenti citon se gjithsej 36 kryetarë bashkish, aktualë ose të mëparshëm, janë hetuar për akuza korrupsioni në vitet e fundit, sipas një burimi.
Më 2026, Gjykata Kushtetuese pranoi pjesërisht ankesën e Veliajt kundër paraburgimit dhe e ktheu çështjen për shqyrtim në Gjykatën e Lartë, duke konstatuar se vendimi i mëparshëm nuk ishte arsyetuar mjaftueshëm për proporcionalitetin; më 15 shtator 2026, Gjykata e Lartë la në fuqi urdhrin e paraburgimit. Dokumenti iu dorëzua Kongresit më 7 tetor dhe pritet të miratohet më 27 tetor.
