Më 16 shtator 2026, Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë shpallën fajtorë katër ish-drejtues të UÇK-së për disa krime lufte: Hashim Thaçi me 25 vjet, Jakup Krasniqi me 25 vjet, Kadri Veseli me 18 vjet dhe Rexhep Selimi me 13 vjet, gjithsej 81 vjet burgim. Autori refuzon të hyjë në vlerësim juridik të fajësisë, por ngrit pyetjen themelore se çfarë po dënohet në Hagë dhe çfarë po rishkruhet në historinë e Kosovës.
Ndarja mes drejtësisë dhe historisë është boshti i tekstit. Autorit i duket paradoksale që një gjykatë e krijuar nën presion ndërkombëtar dhe e vendosur në Hagë, vepron “në emër të Popullit të Kosovës”—një popull që nuk e zgjodhi gjykatën, nuk zgjodhi gjyqtarët dhe nuk ishte fizikisht në sallë. Krijimi i Dhomave të Specializuara shihet si produkt i nevojës së Kosovës për mbështetje perëndimore, por edhe si çmim politik që shteti i ri pagoi.
Teksti rikthen kthesat kyçe të luftës: varret, dëbimet, shtëpitë e djegura, fëmijët e vrarë, dhunimet; masakra e Reçakut si moment që ndryshoi perceptimin ndërkombëtar, më pas Rambujeja, ndërhyrja e NATO-s dhe çlirimi i Kosovës. Autorit i thekson rëndësinë e kontekstit: historia nuk mund të reduktohet në një episod të nxjerrë nën mikroskop nga një sallë gjykate.
UÇK-ja përshkruhet si një forcë guerile e një populli pa shtet, me kompleksitet dhe mundësi për krime individuale. Teksti bën dallimin midis ndjekjes së përgjegjësisë individuale dhe tentativës për të gjykuar një lëvizje ose një popull. Vendimi i Dhomave të Specializuara, thuhet, konfirmon këtë diskutim: katër të akuzuarit u shpallën të pafajshëm për akuzat për krime kundër njerëzimit, pasi prokuroria nuk provoi përtej dyshimit të arsyeshëm ekzistencën e një sulmi të gjerë ose sistematik ndaj popullsisë civile. Në proces dëshmuan 134 persona — 125 të thirrur nga prokuroria, dy nga Mbrojtja e Viktimave dhe shtatë nga mbrojtja — por autori nënvizon se dëshmitë duhet vlerësuar dhe verifikuar brenda dokumentacionit, urdhrave, datave dhe kontekstit.
Teksti thekson edhe dimensionin politik: të dënuarit ishin figura të larta shtetërore, ndaj aktgjykimi ka pasoja edhe politike. Përfundimisht, autorit konstaton se, pavarësisht vendimit, fakti themelor mbetet: Kosova u çlirua pas luftës kundër regjimit serb dhe ndërhyrjes së NATO-s; historia është më e madhe se një aktgjykim dhe do ta vendosë koha.
