Revolucioni përkufizohet si një ndryshim rrënjësor që zëvendëson një sistem politik me një tjetër, dhe i njëjti term përdoret edhe për ndryshime të mëdha në shkencë, teknologji, ekonomi, filozofi e art. Sot, me shpërndarjen e informacionit, njeriu mund të ndjekë vetë risitë që formojnë revolucione, më i fundit në teknologjinë e informacionit. Në Shqipëri, megjithatë, fjala “revolucion” ruan shpesh kuptimin leninist-enverist të përmbysjes me dhunë, si reminishencë botëkuptimore dhe si thirrje mobilizuese, që i përshtatet karizmës së liderëve.
Europa ka njohur edhe revolucione paqësore, sidomos në fund të viteve ’80, të cilat rrëzuan komunizmin dhe vendosën rendin demokratik. Si ilustrim përmenden: tryeza e rrumbullakët në Poloni mes sindikatës “Solidarnosc” të Les Valesa dhe Jaruzelski, revolucioni i kadifenjtë në Çekosllovaki, rënia e murit të Berlinit në Gjermaninë lindore, ndryshimet paqësore në Hungari e Bullgari, dhe Lëvizja Studentore e dhjetorit 1990 në Shqipëri me tryezën studentore-intelektuale dhe Ramiz Alinë. Këto procese shënuan kalimin paqësor nga regjimet njëpartiake dhe ekonomia e centralizuar drejt demokracisë shumëpartiake dhe tregut të lirë.
Një element i përbashkët i këtyre ngjarjeve ishte pjesëmarrja masive qytetare, një lloj plebishiti në rrugë dhe sheshe që shprehte aspiratën për ndryshim; Haveli i quajti këto “pjesëmarrje”. Kudo ku qytetarët zbresin masivisht në sheshe, vullneti i tyre mund të prodhojë ndryshime si ligjet. Në kontekstin shqiptar, një revolucion paqësor kundër korrupsionit endemik, kapjes së shtetit, asfiksimit të demokracisë dhe përjashtimit të popullit mund të vijë me pjesëmarrje shumë të madhe, duke detyruar largimin e qeverisë dhe hapjen e rrugës për zgjedhje të reja dhe reformë të infrastrukturës zgjedhore.
Një tjetër kusht është alternativa dhe lidershipi i qartë: njerëzit duan të dinë çfarë vjen pas rënies së regjimit. Liderët duhet të bindin, frymëzojnë, të kenë kulturë, vendosmëri dhe përfaqësim të gjerë territorial e ideologjik. Protesta e fundit në Tiranë ka shfaqur pjesëmarrje plebishitare dhe mund të rikthehet në majat e qershorit nëse ruan kompaktësinë e spektrit të përbërë—nga e majta radikale te konservatorët dhe nacionalistët—dhe ndërton përfaqësinë si institucion që menaxhon protestën, PR-në, marrëdhëniet ndërkombëtare dhe negociatat parlamentare për ndryshime ligjore. Protesta nuk është vetëm një ngjarje simbolike, por përgjegjësi për organizatorët dhe qytetarët që kërkojnë një Shqipëri normale për të gjithë.
