Në fillim të muajit, përfaqësues të Parlamentit Evropian dhe të Komitetit Evropian të Rajoneve kërkuan lirimin e kryebashkiakut të zgjedhur të Stambollit, Ekrem İmamoğlu, dhe paralajmëruan se Evropa nuk do ta injorojë çështjen. Pas raundit të parë të seancave më 8 korrik, Komisioneri për të Drejtat e Njeriut i Këshillit të Evropës vuri në dukje shqetësime serioze lidhur me të drejtën për një gjykim të drejtë dhe pavarësinë e gjyqësorit, duke thënë se İmamoğlu ishte penguar të paraqiste mbrojtjen e tij dhe ishte përjashtuar nga pjesë të rëndësishme të seancave.
Autori shpreh si ish-kryetar bashkie i Bogotás njohjen me arritjet e İmamoğlu dhe të Erion Veliaj, kryetarit të Bashkisë së Tiranës, dhe thekson se të dy po mbahen në kushtet që duken më shumë politike sesa penale. Si kryebashkiak, İmamoğlu ka udhëhequr projekte si zgjerimi i metrosë dhe i rrjeteve të transportit publik, si dhe iniciativa për përgatitje dhe qëndrueshmëri ndaj tërmeteve. Në Tiranë, Veliaj ka promovuar pedonalizime, mbjellje pemësh dhe rizhvillim urban që kanë ndikuar në cilësinë e jetesës.
Në Turqi, İmamoğlu u arrestua në mars 2025 me akuza që përfshinin korrupsion, ryshfet, shpërdorim detyre, drejtim të një organizate kriminale dhe ndihmë ndaj një grupi terrorist; gjyqi kryesor nisi në mars 2026, dhe seancat e mbrojtjes në korrik shtuan shqetësime për pjesëmarrjen e tij dhe paraburgimin e zgjatur — ai ka qëndruar rreth një vit në paraburgim përpara fillimit të gjyqit, me kufizime hyrjeje në sallën e gjykimit dhe mundësie për të paraqitur mbrojtjen.
Në Shqipëri, SPAK arrestoi Veliajn në shkurt 2025 nën akuzën për korrupsion pasiv sipas raportimeve; pas 18 muajsh paraburgim ai nuk është dënuar dhe vazhdon të mbahet në paraburgim, ndërkohë Gjykata Kushtetuese rrëzoi përpjekjen për ta shkarkuar dhe ai ushtron detyrën nga qelia. Ekipi i tij ligjor pretendon kufizime aksesesh në rreth 60 mijë faqe provash dhe vështirësi në komunikimin konfidencial me avokatin e caktuar nga shteti.
Se shqetësimet përbëjnë një fenomen më të gjerë e demonstron letra e 76 kryetarëve nga Rrjeti i Qyteteve Ballkanike B40 dhe raporti i Komisionit të Venecias, i cili paralajmëron se përdorimi i gjerë dhe joproporcional i paraburgimit ndaj zyrtarëve të zgjedhur cenon prezumimin e pafajësisë, mbyt pluralizmin dhe kufizon debatin politik. Autori përfundon se, duke respektuar parimet e procesit të rregullt ligjor dhe legjitimitetit demokratik, İmamoğlu dhe Veliaj duhet të lirohen në gjendje të lirë me garanci personale dhe t’u lejohet të vazhdojnë detyrat publike përveç në rast se një gjykatë kompetente vendos ndryshe.
