Drafti i strategjisë për kulturën 2026–30, i publikuar për konsultim nga Ministria e Turizmit, Kulturës dhe Sportit, synon transformimin e sektorit kulturor në një infrastrukturë kulturore dhe investim publik. Dokumenti propozon ndryshime që synojnë të kalojnë institucionet kulturore “nga një moment administrimi apo mbijetese” drejt menaxhimit me një strategji moderne, ku përveç financimit publik të ketë edhe bashkëfinancim nga privatët, siç shprehet ministri Blendi Gonxhe.
Strategjia synon t’i japë Shqipërisë një rol qendror në rajonin e Ballkanit Perëndimor, me tërheqjen e artistëve të huaj, rritjen e qarkullimit të krijimtarisë shqiptare jashtë vendit dhe përhapjen e jetës kulturore në zonat rurale. Dokumenti lidh rëndësinë e kulturës me cilësinë e jetesës dhe ndikimin e saj në frenimin e shpopullimit: “Një vend, që ka cilësi të lartë jetese, ku kultura është thelbësore, është një vend që ka më pak rrezik për shpopullim”, citon ministri.
Një nga prioritetet e parashikuara është digjitalizimi i muzeve dhe arkivave; dokumenti e konsideron këtë të domosdoshëm dhe ministri thekson mungesën e përparimit në këtë fushë: “Jemi mbrapa në këtë pikë dhe duhet të punojmë shumë për digjitalizimin”. Strategjia përfshin gjithashtu krijimin e statusit të artistit dhe një reformë të gjerë në sektorin e kulturës që synon mbrojtje sociale, njohje profesionale dhe trajtim fiskal më të drejtë për artistët dhe profesionistët e fushës.
Përveç njohjes profesionale dhe përmirësimeve sociale, drafti nënvizon rëndësinë e zhvillimit të industrive krijuese si filmi, animacioni dhe artizanati bashkëkohor, duke i konsideruar si komponentë kyçe për zhvillimin ekonomik të kulturës. Dokumenti është hartuar me mbështetjen e Agjencisë Italiane për Bashkëpunim dhe Zhvillim (AICS) dhe Fondacionit Santagata.
Drafti është publikuar në faqen e konsultimeve publike dhe mbetet i hapur për propozime deri më 22 qershor; grupet e interesit, artistët dhe qytetarët mund të dorëzojnë sugjerimet e tyre brenda këtij afati. (Top Channel)
