Tensioni në Egje është rritur pas një incidenti ajror midis forcave të Greqisë dhe Turqisë. Ditën e hënë, dy avionë ushtarakë turq F-16 të armatosur, të shoqëruar nga dy avionë patrullimi detar CN-235, hynë në FIR-in e Athinës pa plan fluturimi. Shtabi i Përgjithshëm i Mbrojtjes së Greqisë raportoi katër shkelje të rregullave të trafikut ajror, dhjetë shkelje të hapësirës ajrore kombëtare dhe një përplasje ajrore e tipit “dogfight” mes avionëve grekë dhe turq.
Ngjarja vjen pas një periudhe relativisht të qetë në marrëdhëniet greko-turke, pas takimit të kryeministrit grek Kyriakos Mitsotakis me presidentin turk Recep Tayyip Erdogan dhe nënshkrimit të Deklaratës së Athinës për “ujërat e qeta” në fund të vitit 2023. Megjithatë, vendosja e sistemeve Patriot nga Greqia në Karpathos dhe Dhidhimoteiho nxiti reagimin e Ankarasë, e cila riktheu argumentin për demilitarizimin e ishujve grekë, ndërsa Athina theksoi se bëhet fjalë për masa të ligjshme mbrojtëse. Prej atëherë, sipas tekstit, incidentet dhe deklaratat e ashpra janë shtuar gradualisht dhe klima është përkeqësuar javët e fundit.
Një tjetër pikë përkeqësimi është projektligji që po përgatit Ankaraja për përcaktimin e zonave detare në Egje dhe Mesdheun Lindor. Në Greqi, iniciativa perceptohet si përpjekje për institucionalizimin e pretendimeve lidhur me doktrinën turke të quajtur “Atdheu Blu”, e cila parashikon një interpretim më të gjerë të të drejtave detare të Turqisë. Sipas mediave greke, Athina po pret tekstin përfundimtar të ligjit për të vlerësuar reagimin e saj.
Autoritetet turke mohojnë se po krijojnë pretendime të reja sovraniteti dhe argumentojnë se tensioni është rritur për shkak të lëvizjeve të Athinës në fushën e mbrojtjes dhe energjisë. Ankara insiston se projektligji nuk synon krijimin e realiteteve të reja, por mbrojtjen e interesit kombëtar, sipas përmbajtjes së tekstit.
Të dyja palët mbeten në pozicione të kundërta, ndërsa vëmendja është përqendruar te hapat që do të ndërmarrin Athina dhe Ankaraja në prag të samitit të ardhshëm të NATO-s.
