Një skenar ka qarkulluar në kryeqytetet evropiane që shqetëson shumë analistë: mundësia që Shtetet e Bashkuara të kufizojnë aksesin e Evropës në teknologjitë amerikane. Ky shqetësim nuk është thjesht një teori konspiracioni, por një realitet që mund të ketë pasoja të mëdha për infrastrukturën dixhitale dhe administratën publike evropiane, e cila është thellësisht e varur nga platformat amerikane.
Varësia teknologjike e Evropës është bërë një problem i rëndësishëm, me shumë funksione kritike, si menaxhimi i të dhënave dhe komunikimi, për të cilat përdoren shpesh shërbime amerikane. Shkëputja nga këto teknologji nuk është e lehtë dhe kërkon kohë, burime dhe një plan të mirëfilltë, duke e bërë çdo vendim nga Uashington një mundësi presioni për Europën.
Vendimi i Francës për të zëvendësuar platformat si Zoom dhe Teams me softuer francez deri në vitin 2027 është një hap konkret në këtë drejtim. Ky veprim nuk është domosdoshmërisht antiamerikan, por një përpjekje për të reduktuar varësinë nga teknologjitë e jashtme për komunikim dhe menaxhim të të dhënave të ndjeshme. Qëllimi është të sigurohet që në rast krize, shteti të mund të funksionojë pa pengesa.
Megjithatë, Evropa vazhdon të përballet me sfida të mëdha përsa i përket autonomisë teknologjike. Ka folur gjatë për “autonomi strategjike”, por është ngadalë në implementimin e rregulloreve ndaj kompanive amerikane. Ekzistenca e gjobave për shkelje të rregullave të konkurrencës është një shembull i presionit të zhvilluar nga Bashkimi Evropian ndaj gjigantëve të teknologjisë, por nuk ka sjellë një zhvillim të ngjashëm në prodhimin e teknologjisë evropiane.
Çfarë frike ka ky skenar? Jo aq për një ndëshkim të mundshëm nga SHBA, sa për pasiguritë që mund të krijohen në një situatë krize kur Amerika do të veprojë sipas interesave të veta. Kjo mund të lërë Evropën pa mundësi për të adaptuar sistemet e saj teknologjike, duke vënë theksin në nevojën për zgjidhje evropiane dhe reduktimin e varësive të rrezikshme.
Evropa ka nevojë për qëndrueshmëri strategjike dhe të jetë në gjendje të funksionojë edhe në një mjedis ndërkombëtar të ashpër. Pyetja themelore është nëse Evropa është e gatshme të përballojë këtë sfidë.
