Në vitet e fundit, dokumentet ruse kanë përqendruar vëmendjen në konceptin e “multipolaritetit”, duke sugjeruar se dominimi amerikan është duke u dobësuar dhe se rendi i ri global është në formim. Megjithatë, sipas analistëve si Barbashin, kjo ide nuk i jep shpjegim veprimeve të Rusisë pas vitit 2014 dhe, veçanërisht, pushtimit të Ukrainës në vitin 2022. Në këtë kontekst, ka qenë e nevojshme që një narrativë alternative të fitonte terren: bota është në një fazë kaotike, duke kaluar nga një rend i vjetër që është shembur, por ku një i ri ende nuk ka lindur.
Klubi Valdai, një grup elitash analistësh afër Putin, forcon këtë narrativë çdo vit, duke paraqitur botën si një strukturë “pa pol”, ku rregullat tradicionale dështojnë dhe institucionet ndërkombëtare humbasin autoritet. Në këtë kuadër, janë ndërtuar pesë shtylla të “Teorisë së Kaosit”:
-
Rendi i vjetër nuk rikthehet: Rendi liberal ndërkombëtar është parë si i përfunduar, me përpjekjet perëndimore për ringjallje që konsiderohen të dështuara.
-
Kaosi nuk qeveriset: Sipërmarrjet globale nuk kontrollohen më si më parë, ku të fortët janë ata që përshtaten shpejt, duke lënë pas rregullat e vjetra.
-
Aleancat e përhershme kanë vdekur: Bota ka hyrë në një epokë “çdo njeri për veten e tij”, duke i dhënë mundësi Rusisë të përshtatet me rrethanat dhe të krijojë marrëveshje fleksibël.
-
Fundi i universalizmit: Shtigjet ndërkombëtare dhe normat demokratike janë të përkohshme, me çdo shtet që duhet të krijojë vlerat e veta.
-
Forca ushtarake garanton mbijetesën: Konflikti është bërë pjesë e natyrshme e marrëdhënieve ndërkombëtare, duke e nxjerrë në pah rëndësinë e forcës ushtarake për ruajtjen e sovranitetit.
Kjo teori nuk është një analizë akademike, por një instrument politik që justifikon veprimet e Kremlinit, si aneksimi i Krimesë dhe pushtimi i Ukrainës, dhe përgatit opinionin publik për një politikë përjashtuese dhe autoritare, duke e paraqitur atë si të domosdoshme për “mbijetesë kombëtare”. “Teoria e Kaosit” jep një narrativë për të arsyetuar rajoninet e brendshme dhe shkeljet e normave ndërkombëtare.
