Shpella e Spilesë në Himarë, e njohur si “Shpella e Odiseut”, është shpallur Monument Kulture i Kategorisë së Parë, por po përballet me shkatërrim të vazhdueshëm nga aktivitete të paligjshme. Gazetarët e emisionit investigativ “Fiks Fare” zbuluan se hyrja e shpellës është betonizuar dhe është futur infrastrukturë për ujërat e zeza, si dhe mobilie të vjetra. Banori Alex Bala denoncoi se dy individë që i kanë lidhje me Bashkinë e Himarës janë pas këtyre veprimeve.
Autoritetet lokale, përkatësisht Inspektorati i Mbrojtjes së Territorit, konfirmuan se çdo ndërhyrje në këtë zonë kërkon leje, por nuk ka asnjë dokument të tillë të lëshuar. Ndërkohë, Ministria e Kulturës ka gjetur dokumentacionin që vërteton statusin e kësaj shpellës si monument kulture dhe e ka shpallur zonë të mbrojtur, që nga viti 2007. Ish-drejtori i Monumenteve të Kulturës kishte propozuar shpalljen si zonë të mbrojtur 20 metra përreth hyrjes së shpellës.
Një projekt i ri për rijetëzimin e Shpellës së Spilesë është planifikuar nga Ministria e Ekonomisë, Kulturës dhe Inovacionit në bashkëpunim me Fondin Shqiptar të Zhvillimit dhe Bashkinë Himarë. Ky projekt përfshin vendosjen e një rrethimi mbrojtës dhe informacione të tjera për vizitorët. Megjithatë, ka shqetësime për ndërhyrjet që janë bërë në zonë, dhe institucionet shqiptare, sipas studiuesve, nuk kanë treguar seriozitetin e duhur për mbrojtjen e kulturës.
Auron Tare, një studiues i njohur i trashëgimisë kulturore, ka shprehur shqetësim për menaxhimin e Shpellës së Spilesë pas shkeljeve të shumta. Ai theksoi se përgjigjet e Ministrisë së Kulturës për shqetësimet e ngritura ishin zhgënjyese dhe të papërshtatshme, duke përfshirë informacione që nuk kishin lidhje me shpellën shqiptare. Më tej, ai kritikoi dhënien e projekteve të kësaj natyre organizatave jo qeveritare nga jashtë, duke kërkuar angazhimin e ekspertizës shqiptare për ruajtjen e këtij objekti me vlerë historike.
