Raporti i SPAK për vitin 2024 ka nxjerr nje tjeter problematike në administrate publike teksa rezultojne se zyrtare te larte përfshihen më shumë në vpera penale si korrupsion, shkelje e barazisë në tendera apo ndikime të paligjshëm.
Sipas SPAK këto zyrtare të larte krijojnë shoqëri tregtare duke emeruar persona të tjera por që de facto menaxhohen prej tyre.
Përfshirja e zyrtareve të lartë në vepra penale që lidhen me korrupsionin, shkeljen e barazise ne tendera shperdorimit te detyres etj për prokurorine e posacme mbetet shqetësues.
Referuar analizës së punës 1 vjecare SPAK thote se zyrtaret e larte nëpërmjet këtyre veprave penale kanë përfituar para në shuma të konsiderueshme që më pas i kanë fshehur përmes veprimeve fiktive financiare. në mënyrë të veçantë, është evidentuar së një pjesë e këtyre fondeve është terhequr jashtë sistemit bankar në formë “cash”, ndërsa një pjesë tjeter ishte ri-investuar në aktivitete tregtare dhe në blerjen e pasurive te paluajshme.
Nga rastet e hetuara nga kjo strukture është zbuluar se jane krijuar disa shoqëri fiktive tregtare të cilët ngrihen dhe kontrollohen me qëllim përfitimin e fondeve publike duke manipuluar ne shkelje të ligjit porcesine tenderimit, sic janë rastet e Erjon Veliajt, Ilir Beqajt apo Lefter Kokës.
Procesi i tederimit nga autoritet kontratore ministri apo bashki vijon të mbetet një fole korrupsioni.
Rastet e zbuluara nga drejtoret e bashkise së Tiranës ku jepnin tendera ne favour të kompanise së tyre janë pasqyruar edhe në raportin e SPAK.
Ortakët de facto te shoqerive tregtare te cilat aplikojnë për fondet publike, fshihen dhe nuk dalin ne pah por perdorin persona te tjere si ortake fiktive, de jure ne dokumentacionin e shoqerise.
Ky manipulim thotë SPAK perfshin pjesemarjen dhe shpalljen fituese të subjektit në disa procedura prokurimi të realizuara nga autoriteti kontraktor publik.
Caktimin e anëtarëvë të komisioneve te vlerësimit të ofertave, duke perfshire edhe njeri-tjetrin, për të siguruar që oferta e subjektit tregtar te paracaktuar te shpallet fituese.
