Në 81-vjetorin e Masakrës së Tivarit, qyteti i Tivarit organizoi për herë të parë një simpozium ndërkombëtar shkencor me titull “Masakra e Tivarit – E vërteta e Fshehur”. Ngjarja kishte si qëllim ndriçimin e një tragjedie të madhe që ndodhi në fund të Luftës së Dytë Botërore, kur mijëra shqiptarë, kryesisht nga Kosova dhe Maqedonia, u detyruan të iknin nën pretekstin se do të luftonin kundër forcave naziste. Sipas raportimeve, mbi 4,400 prej tyre u vranë dhe u masakruan.
Sylejman Breznica, dëshmitar 104-vjeçar, përshkroi pamjet e asaj dite duke kujtuar se “kishin dalë nga të gjitha anët” dhe se trupat e vrarë lanë pas vetes një pamje tragjike. Historiani Uran Butka theksoi se kjo masakër ishte një nga tragjedirat më të mëdha për shqiptarët, duke e akuzuar regjimin e Enver Hoxhës për krime ndaj njerëzimit dhe përfundimin e jetëve të 4,435 shqiptarëve nga Kosova dhe trevat e tjera shqiptare.
Butka e përkufizoi masakrën si një gjenocid që përfshiu një territor të gjerë, nga Prizreni deri në Shkodër dhe Mal të Zi. Ai dhe studiuesë të tjerë e konsideruan këtë ngjarje si një shkelje të rëndë të të drejtave të njeriut dhe si një krim që nevojitet të dokumentohet për t’i paraprirë integrimit të vendeve në Bashkimin Evropian.
Ndërkohë, ekspertët shprehën domosdoshmërinë e njohjes së kësaj masakre për të bërë një hap përpara drejt së vërtetës dhe drejtësisë. Simpoziumi përfshiu historianë, studiues dhe diplomatë nga Shqipëria, Mali i Zi, Kosova dhe Maqedonia e Veriut, duke sugjeruar një bashkëpunim me qëllim ndriçimin e ngjarjeve historike që kanë lënë pasoja të rënda në historinë e shqiptarëve. Kjo ngjarje shënon një hap të rëndësishëm në përpjekjet për të rikthyer kujtesën kolektive dhe për të promovuar një dialog më të hapur mbi të kaluarën.
